հայերեն, Uncategorized

Լուսանկարչություն

Ստուգաբանություն

Լուսանկարչություն բառի համարժեքը՝ photography (հուն․ phōtos՝ լույս և γραφή՝ գծային պատկերում, նկարչություն)[1] կիրառության մեջ է մտել Սըր Ջոն Հերշելի Լոնդոնի Թագավորական Միությունում կարդացած դասախոսության շնորհիվ 1839 թվականի մարտի 14-ին։ Սակայն նույն թվականի փետրվարի 25-ին գերմանական «Վոսիշե Ցայտունգ»  թերթում հրատարակված հոդվածում գերմանացի աստղագետ Յոհան ֆոն Մեդլեռը օգտագործել էր այդ բառը։[2] Հայտնի է նաև, որ դեռևս 1834 թվականին լուսանկարչության անկախ հայտնագործող Անտուան Հերկյուլ Ֆլորանսն իր պրոցեսն անվանել է ֆոտոգրաֆիե[3]։

Պատմություն

Լուսանկարչությունը համարվում է քիմիայի և ֆիզիկայի բնագավառներում արված մի շարք հայտնագործությունների համադրման արդյունք։ Քիմիայի բնագավառում առաջնային էին Ալբերտուս Մագնուսի և Ջորջ Ֆաբրիցիուսի կողմից, համապատասխանաբար՝ արծաթի նիտրատի ու արծաթի քլորիդի հայտնաբերումը, Ուիլհելմ Հոմբերգի և Յոհան Հեյնրիխ Շուլցեի արծաթի որոշ աղերի լուսազգայուն լինելու մասին նկարագրությունները, որը բացահայտել է երեք հարյուրամյակ առաջ Ալբերտ Մեծը[4]։ Առաջին մարդը, որը ապացուցել է, որ ոչ թե տաքությունն է, այլ լույսն է աղը մգացնում, եղել է գերմանական ֆիզիկոս Հենրիխ Յոգան Շուկցեն։ 1725 թվականին, փորձելով պատրաստել լուսատու նյութ, նա պատահականորեն կավիճը խառնել է ազոտական թթվի հետ, որի մեջ որոշակի քանակությամբ արծաթի կար։ Շուլցեն ուշադրություն դարձրեց, որ արևային լույսը ընկավ սպիտակ լուծույթի վրա, լուծույթը սկսեց մթնել, սակայն արևային շողերից պաշպանված լուծույթում, ոչինչ չփոխվեց։ Այդ փորձարկումը զարկ տվեց քիմիայի բնագավառում մի շարք դիտարկումների, բացահայտումների և հայտնագործությունների, որոնք հարյուրամյակից շատ չանցած հանգեցրին լուսանկարի հայտնագործմանը։ Ֆիզիկայի բնագավառում կարևոր էին դեռևս Արիստոտելի գրառումներից հայտնի կամերա օբսկուրան (camera obscura, լատ.՝ մութ խցիկ), դրա հիմքի վրա Վիլյամ Հայդ Ուոլաստոնի կողմից ստեղծված կամերա լուչիդան (camera lucida, լատ.՝ լուսավոր խցիկ) և ոսպնյակների կատարելագործումը։

Առաջին լուսանկարը

Լուսանկարչությունը կարողացան հայտնաբերել մի քանի բացահայտումների միաձուլելու շնորհիվ, որոնք կատարվել են դրանից շատ դարեր առաջ։ Հին չինական փիլիսոփայական Մո Ցզին մեր թվարկությունից առաջ դեռ հինգերորդ դարում նկարագրել է մութ սենյակը (լատ.՝ camera obscūra)[5]: Ավելի ուշ՝ IV և V դարերում, հունական մաթեմատիկոսներ՝ Արիստոտելը և Եվկլիդեսը իրարից անկախ նկարագրել են անալոգական սարքավորում։ Նկարիչները սկսել են օգտագործել այդ սարքավորումը հեռանկարային նկարները ստեղծելու համար, դեռ միջին դարերում, իսկ վերածննդի դարաշրջանի նկարիչների մոտ խցիկ-օբսկուրան շատ հայտնի էր «մութ սենյակ» անվան տակ։ 1964 թվականին Վիլհեմ Հոմբերգը նկարագրել է ֆոտոքիմիական ռեակցիաները, երբ լուծույթները փոխում են իրենց գույները լույսի ազդեցության տակ։

Ֆրանսիացի նկարիչ և քարտեզագրող Անտուան Ֆլորանսը, ժամանակագրական առումով առաջինն է հայտնաբերել լուսանկարչական պրոցեսը, թեև այդ մասին հայտնի է դարձել միայն 1930-ականներին։[3] 1833-ի հունվարի 15-ին (3 տարի ավելի վաղ լուսանկարչության պատենտավորման պաշտոնական տարեթվից) նա իր օրագրում մանրամասնորեն նկարագրում է պատկերի ստացման և ֆիքսման լուսանկարչական տեխնոլոգիա։ Ֆլորանսը իր հայտնագործությունը կոչում է «ֆոտոգրաֆի» (photographie

Գույն

Դեռևս հին ժամանակներից մարդիկ ցանկացել են ստանալ որևէ առարկայի իրական պատկերը։ Իսկ Լեոնարդո դա Վինչին գծագրել է ֆոտոապարատի նախատիպը, որը կոչվում էր օբսկուր կամերա։ Այն թարգմանաբար նշանակում է “մութ սենյակ”: Այս սարքի սկզբունքը կառուցվում է ստվերների օգտագործման վրա։ Կազմված է ընդամենը փայտյա արկղից, որի դիմաց տեղադրում են որևէ առարկա և առարկան լուսավորում են պայծառ լույսով։ Առարկայի ստվերն անցնում է արկղի անցքով և պատկերվում արկղի հետին պատին։ Այս մեթոդը օգտագործվում է մինչև հիմա, հատկապես նկարիչների մոտ։ Բայց սա դեռ իրական պատկերը չէ։ Առհասարակ լուսանկարչության ծնունդը համարվում է 1839 թվականի հունվարի 7-ը, երբ ֆրանսիական գիտությունների ակադեմիան հաստատեց նոր գիտության ծնունդը։ Առաջին հայտնի ֆիքսացիայի փորձը եղել է քիմիական միջոցով, որը արել են Հեմֆրի Դևին և Թոմաս Վեջվուդը։

Դրա հիմքում ընկած էր լույսի ազդեցության միջոցով արծաթյա թիթեղի վրա իրական պատկերի ստացումը, դրա համար էլ կոչվեց ֆոտոգրաֆիա։ Ֆոտո-լույս, գրաֆիա-նկարչություն։ Առաջին ֆոտոապարատները կոչվեցին դագերոտիպ՝ ֆր. գիտնական Լուի Դագերի անունով, որը համարվում է առաջին ֆոտոապարատների ստեղծողներից մեկը։ Լուսանկարչության ստեղծմանը նպաստել են մի քանի կարևոր հայտնագործություններ։

  1. Օբյեկտիվ։ Առաջին օբյեկտիվը ստեղծվել է 1812 թ. և կոչվում է մենիսկ։ Այն բաղկացած է մեկ դրական ոսպնյակից։
  2. Արծաթի հայտնագործումը որպես լուսազգայուն նյութ։
  3. Քիմիական մշակումը (проявка)

Առաջին ֆոտոապարատները իրենց կառուցվածքով հիշեցնում էին օբսկուր կամերա։ Նա նույնպես կազմված էր լուսաթափանց արկղից, որի վրա արդեն կար օբյեկտիվ։ Վերջինս կառուցում է պատկերը և փոխանցում արկղի մեջ տեղադրվող արծաթյա թիթեղի վրա։ Նկարահանելիս թիթեղի վրա ստացվում է իրական փոքրացված և շրջված պատկեր, որովհետև յուրաքանչյուր օպտիկական սիստեմ՝ այդ թվում և օբյեկտիվը կառուցում է շրջված պատկեր։

Դագերոտիպի աշխատանքային սկզբունքները հետևյալն են՝ պատկերը լավ լուսավորում են, որովհետև առաջին ֆոտոթիթեղները ունեին շատ ցածր լուսազգայունություն։ Օբյեկտիվի կառուցած պատկերը ցուցադրվում է դագերոտիպի հետին պատին, որը բաղկացած էր կաթնագույն ապակուց։ Նկարահանելուց առաջ ապակին հեռացվում է, և տեղը դրվում է ֆոտոթիթեղ, որի վրա կատարվում էր լուսանկարումը։

Առաջին ֆոտոթիթեղները պատրաստվում էին արծաթից, որը շատ հարթ մշակելուց հետո մութ սենյակում տեղադրում էին յոդով լի ափսեի վրա։ Ափսեն տաքացնում էին և յոդի գոլորշիները, նստելով արծաթյա թիթեղի վրա, առաջացնում էին լուսազգայուն միացություն։ Թիթեղը տեղադրում էին սենյակում հատուկ կասետայի մեջ և նկարահանման ժամանակ տեղադրում ապարատի վրա։ Թիթեղով հնարավոր էր նկարել մեկ լուսանկար։ Հետո արծաթյա թիթեղը ենթարկում էին քիմիական մշակման։ Նկարահանման նույն սկզբունքը ընկած է և կինոյի հիմքում։

Advertisements
հայերեն, Uncategorized

Հարյուր հազար հարց ու պատասխան

49c306154adc0a4ae7f45b7a68dd4d69Թարգմանական նախագծի շրջանակում սկսել ենք թարգմանել հետաքրքիր, ճանաչողական տեքստեր: Ի դեպ, նախագիծը շուրջտարյա է: Թարգմանող սովորողներն իրենք են ընտրում նյութերը, թարգմանում` այսպիսով ստեղծելով «Հարյուր հազար հարց ու պատասխանի» հետաքրքրաշարժ ու կարևորը՝ հայերեն փաթեթը:
Թարգմանված նյութերը կարող են հետաքրքիր ուսումնական նյութ ծառայել ավելի փոքրերի, ինչու չէ նաև մեծահասակների համար:
Նախատեսում ենք էջը թարմացնել 10 օրը մեկ :
Ուրախ, հաճելի ընթերցում բոլորին:

Անի Աթոյան՝ Ինչո՞ւ են չմուշկները լավ սահում սառույցի վրա

Աշոտ Բաղդոյան՝ Ինչո՞ւ է Անտարկտիդան ամենացուրտ մայրցամաքը

Օֆելյա Անդրեասյան՝ Ինչո՞ւ է անձրևից առաջ ծուխն իջնում գետնին

Սոնա Մեհրաբյան՝ Ինչո՞ւ գերանը չի սուզվում ջրում

Ալեն Թորոսյան, Վիկտորիա Շատվերյան՝ Ինչո՞ւ օձերը չեն թարթում աչքերը

Արայիկ Արշակյան՝ Ինչո՞ւ են սառչում ձեռքերն ու ոտքերը

Արփինե Խաչատրյան՝ Ինչո՞ւ են «արաբական» թվերը իրականում «հնդկական»

Մարի Մադոյան՝ Ինչո՞ւ է ծովը կապույտ

Լալա Հովհաննիսյան՝ Ինչո՞ւ է ձյունը սպիտակ

Գեղամ Մարգարյան՝ Ինչո՞ւ եղևնին միևնույն գույնն ունի ամռանը և ձմռանը

Արփինե Խաչատրյան և Նանե Ասատրյան` Ի՞նչ է նշանակում «կոկորդիլոսի արցունքներ»

Արսեն Գոմցյան` Ինչո՞ւ է բլթբլթում ճահիճը

Նատալի Նահապետյան` Ինչո՞ւ է ձմերուկը հատապտուղ

Անի Գյոզալյան` Ինչո՞ւ են կատուներն այդքան մաքրասեր

Լիլիթ Արևշատյան` Ինչո՞ւ է կենդանիներին պոչ պետք

Մանե Մկրտչյան՝ Ի՞նչ է նշանակում «ընտանիք» բառը

Սուսաննա Բալախչյան՝ ԻՆչո՞ւ է փղին կնճիթ պետք

Սվետլանա Համբարձումյան՝ Ինչո՞ւ են ջուր խմում

Օֆելյա Անդրեասյան՝ Ինչո՞ւ են թռչունները երգում

Արայիկ Արշակյան՝ Ինչո՞ւ են գայլերը ոռնում

Թարգմանությունները` ռուսերենից

Ռուսերեր, Uncategorized

Новогодняя сказка

Наступило 31 декабря, последняя ночь перед Новым Годом.

В доме все было тихо-тихо, все зверушки как-будто затаились и ждали чего-то особенного. В центре большой комнаты стояла красивая новогодняя елка. Она была украшена шарами, игрушками, мишурой и новогодними свечами. Коты и собаки улеглись вокруг елки и крепко уснули. Не слышно было даже мышиного писка.
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодняя ночь, Таша Тюдор
Детишки давно были уложены в свои теплые постельки и им снились шоколадные конфеты и игрушки, о которых они мечтали и надеялись найти в своих подарках следующим утром.
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
И мама с папой тоже спали крепким сном, наработавшись за весь день. А в их ногах стояла маленькая кроватка для наших самых маленьких сестренок-близнецов Маши и Тани.
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Я тоже лежала в своей постели, но никак не могла заснуть, я все боялась пропустить Деда Мороза и смотрела в окно через приоткрытые занавески.
Вдруг вдали в зимнем поле поднялся целый столб снега. Я соскочила с кровати и что есть духу побежала к окну, чтобы ни в коем случае не пропустить самого важного. Раздвинув занавески, припала лицом к стеклу и стала с волнением наблюдать.
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
И что же открылось перед моим взором! В небе под самой луной быстро неслись сани, запряженные северными оленями и они приближались к нашему дому! Мое сердце радостно забилось в груди, а тем временем сани были уже совсем близко и я смогла различить внутри их Деда Мороза!
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
А Дед Мороз уже кричал своим запряженным оленям: “Друзья мои, везите меня прямо к крыше вот этого дома.”
Вся упряжка повернула ко мне и вот я могла уже разглядеть каждого оленя в отдельности, и Деда Мороза,и, конечно же, сани, доверху наполненные подарками.
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Они ловко взмыли вверх на крышу нашего дома и исчезли из моего поля зрения.
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Я услышала сверху топот копыт, и звуки оленей, и хруст снега под санями. И пока я представляла как они приземлились на нашу крышу, в то же самое мгновение раздался странный гул в трубе камина, я обернулась и увидела Деда Мороза, выпрыгнувшего прямо из трубы через огонь внутрь моей комнаты.
Я спряталась за спинку кресла и, затаившись, стала наблюдать что будет дальше.
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Старичок был невысокого роста, одет в меховой тулуп,теплую шапку, а на ногах у него были красивые расшитые бисером валенки. Вся его одежда от падения через трубу покрылась сажей и мне стало жалко, что ему пришлось замазать такой красивый наряд. Но самое главное – за плечами я увидела большущий мешок с подарками!
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Щеки Деда Мороза разрумянились с мороза, глаза его весело сверкали и он улыбался во весь рот нашим зверятам, прибежавшим на шум. Кошечки и собачки окружили его со всех сторон и радостно завиляли хвостами.
Тем временем Дед Мороз поставил свой мешок на пол, развязал его и начал доставать всем подарки. От туда появились книжки,коробки конфет, пряники и апельсины с яблоками, барабан, дудочка и даже маленькая скрипка, которую он протянул кошке Мурке, зная как ей понравится такой подарок. А собачке Тишке он подарил дудочку. И тут все стали просить их съиграть новогоднюю песенку.
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Мурка и Тишка весело заиграли, и Дед Мороз вместе со всеми начал танцевать и кружиться по комнате.
Такого веселья я еще не видела! Как мне хотелось выйти к ним, но я боялась, что все вмиг испариться,если я выйду из своего укрытия.
Новогодние игрушки ожили и тоже стали танцевать. Даже мышки выскочили из своих норок.
Я не могла удержаться и весело расхохоталась! За таким ярким весельем меня никто даже не услышал!
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Вскоре Дед Мороз принялся за свою работу, он заполнил все носки для подарков доверху, поставил под елку оставшиеся игрушки и вдруг в один миг, лишь подмигнув всем на прощанье, взмыл через трубу вверх и исчез.
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Он сел в свои сани, просвистел оленям, они взмыли в небо и полетели дальше.
Но я слышала как на прощанье Дед Мороз пожелал всем нам:
– С Новым Годом, ребята! Спокойной вам ночи!

Читать дальше: http://skazkivcem.com/novogodnie-skazki/90-novogodnie-skazki/201-novogodnyaya-skazka-novogodnyaya-noch#ixzz4TE34VMgM

հայերեն, Uncategorized

Ինչու է ձյունը սպիտակ

Առաջ, երբ երկրագունդը դեռ երիտասարդ էր, նրա վրա ամեն ինչն էր երիտասարդ կամ էլ երեխա` սարերն ու լճերը, գետերն ու օվկիանոսները, ամեն ինչ մատղաշ էր ու թարմ, բնությունը` նույնպես: Շատ բաներ չուն էին այն տեսքը, որն ունեն այսօր: Օրինակ տարվա եղանակները չունէին գույներ, նրանք բոլորը սպիտակ էին ու միանման: Բայց մի օր երիտասարդ ու չարաճճի Բնությունը որոշեց գունավորել նրանց: Սկսեց գարունից: Նա քարշ տվեց, հանեց խորդանոցից մեծ եղբոր ներկապնակներն ու վրձինները ու սկսեց ներկել այն ամենն,ինչ տեսավ կողքերը: Մանր մանր ներկելով, Բնությունը ներկեց  գարնան դաշտերն ու ծառերը գունավոր ծաղիկներով: Ամառը ներկեց յոթ գույնանի ծիածանով: Աշունը ներկեց գունավոր տերևներով: Մինչև այդքանը ներկեց, հոգնեց, նստեց  որ հանգստանա: Այդ պահին մի սպիտակ սիրամարգ էր անցնում այդ տեղով: Սիրամարգի պոչը շատ երկար էր, այնքան երկար, որ սիրամարգը չէր էլ տեսնում, թե իր պոչն ուր է և ինչ է անում: Փքված սիրամարգը քիթը տնկած, պոչն օրորելով անցավ, պոչն անզգուշորեն դիպավ Բնության ներկապնակին, շուռ տվեց այն իր վրա ամբողջությամբ, դարձավ հազար գույն, բայց չնկատեց ու շարունակեց իր ճանապարհը: Իսկ Բնությունը երբ վեր կացավ, որ շարունակի ներկել տարվա եղանակներին, տեսավ, որ ներկապնակն ամբողջությամբ շուռ է եկել սիրամարգի պոչին ու մեջը ներկ չի մնացել: Ու ձմեռը մնաց այդպես չներկված ու ձյունաճերմակ:

հայերեն, Uncategorized

Կանաչ եղևնին

Շատ-շա՜տ տարիներ առաջ մի եղևնի է լինում: Այդ եղևնին փշեր չի ունենում: Նրա տերևները շատ նուրբ, փոքրիկ, գեղեցիկ և կանաչ են լինում: Եղևնին իր գեղեցիկ, կանաչ տերևներով շատ էր հպարտանում: Երբ եկավ ցուրտ ու անձրևոտ աշունը, եղևնու տրևները՝ կամաց-կամաց ավելի մեծացան, դեղնեցին, ծերացան և սկսեցին թափվել ցած: Եղևնին չէր հաշտվում այդ մտքի հետ: Նա ուզում էր, որ միշտ կանաչ լիներ: Երկար մտածելուց հետո՝ որոշում է,որ իր տերևները պետք է լինեն այնպիսին, որ վախեցնեն ու ցավեցնեն ցրտին: Այդ օրվանից մինչ այսօր եղևնու տերևները սուր են: Նա իր փշատերևներով վախեցնում է ցրտին և ողջ տարին կանչ է:

հայերեն, Uncategorized

Ինճու՞ է ծովը կապույտ

 

Ինչո՞ւ է ծովը կապույտ. չէ՞ որ ջուրն ինքն իրենով թափանցիկ է: Եվ եթե անգամ ծովային ջուր վերցնենք ու լցնենք տարայի մեջ, այն նույնպես թափանցիկ կլինի:

 

Սխալ պատասխան է. որովհետև ծովն արտացոլում է երկինքը, իսկ երկինքը կապույտ է:

 

Ծովի գույնը, որը մենք տեսնում ենք, ծովի ջրի հաստությամբ արևի լույսի տարածման արդյունքն է:

 

Ջուրը լույսը փոխանցում է անհավասար. Կարճ ալիքները նա  ավելի լավ է հեռացնում, իսկ երկարները՝ ավելի վատ:

 

Կարճ ալիքները համապատասխանում են սպեկտրի կապույտ մասին, իսկ երկար ալիքները համապատասխանում են կարմիր հատվածին:

 

Տարայում դուք նայում եք լույսի մի բարակ շերտի վրա, ուստի ճառագայթների փոխանցման տարբերությունն աննկատելի է:

 

Իսկ ծովում տեսնում եք արևի լույսի ցրման արդյունքը ջրի բազմամետր շերտերի միջոցով:

 

Հետևաբար, կապույտ լույսն ավելի քիչ է կլանվում ջրի մեջ, և այն գույնը, որը դուրս է գալիս ջրից, առավելագույն կապույտն է:

 

 Ի դեպ

 

Ջուրը լավագույն կերպով արտացոլում է ոչ թե կապույտ, այլ մանուշակագույն գույնը: Եվ նույնիսկ ավելի լավ `ուլտրամանուշակագույն ճառագայթները:

 

Ահա թե ինչու ծովափին արևային այրման վտանգը ավելի բարձր է, քան ջրից հեռու:

 

 

Հայրենագիտություն, Uncategorized

Հայաստանի մարզերը Հայաստանի մարզերը. Նախագիծ

Նախագծի մասնակիցները. 4-րդ դասարաններ

Ժամանակահատվածը՝ փետրվար-Մարտ 2017

Նախագծի նպատակը. Ծանոթացնել սովորողների ՀՀ մարզերին, մարզերի տեսարժան վայրերին:

Նախագծի ընթացքը. Նախագծի ընթացքում սովորողները նախապես կազմված փաթեթի միջոցով ծանոթանում են ՀՀ մարզերին՝ տարածք, բնակչություն, բուսական և կենդանական աշխարհ, քաղաքներ, գետեր, լճեր, տեսարժան վայրեր և այլն: Ամեն մարզին ծանոթանալուց հետո սովորողները լրացնում են Հարցաթերթիկը, ինչպես նաև այցելում ենք հնարավաոր բոլոր տեսարժան վայրերը:

  • Արարատ/տեսարժան վայրեր/
  • Արմավիր/տեսարժան վայրեր՝ 1, 2, 3/
  • Կոտայք/տեսարժան վայրեր՝ 1,2,3/
  • Տավուշ/տեսարժան վայրեր՝ 1, 2, 3/
  • Գեղարքունիք/տեսարժան վայրեր
  • Լոռի/տեսարժան վայրեր՝
  • Արագածոտն
  • Շիրակ
  • Վայոց Ձոր
  • Սյունիք
  • Արցախ/ԼՂՀ/